GRONINGEN

In 2017 heb ik onderzoek gedaan naar de geschiedenis van de familie van mijn moeder. Dit resulteerde in mijn boek ‘Hebt elkander lief, kroniek van de families Bakker en Westerhuis en de meelfabriek J.W. Bakker JDzn in Groningen’. Het boek begint met een overzicht van de geschiedenis van Groningen en eindigt met oorlogsverhalen van familieleden in de Tweede Wereldoorlog. Beide hoofdstukken kunt u hiernaast downloaden. 

SCHIERMONNIKOOG

In 1973 heb ik als laatste werkstuk voor mijn kandidaatsexamen Sociale Geografie een scriptie geschreven over de gemeente Schiermonnikoog. Het eerste deel daarvan handelt over de ontstaansgeschiedenis van Schiermonnikoog, een wisselwerking tussen natuur en mens. Met enkele kleine taalkundige aanpassingen heb ik dat deel in een digitaal jasje gestopt. Het pdf-bestand kunt u hiernaast downloaden. 

INDIË NA DE JAPANSE BEZETTING

In 2013 heb ik het boek ‘Geschiedenis van de familie Oomkes-Bakker in de jaren 1940-1949’ geschreven. Het derde hoofdstuk daarvan gaat over de periode van de politionele acties in Indië waarin mijn vader als veldprediker heeft dienst gedaan. Hiernaast te downloaden.

Een erg goed en recent boek over de Nederlandse koloniale aanwezigheid in Indonesië en vooral de aftocht in de jaren veertig van de 20e eeuw is: David Van Reybrouck, Revolusi (Amsterdam, 2020).  In het bibliografisch essay aan het einde van zijn boek constateert hij dat “de rol van aalmoezeniers en veldpredikers jammer genoeg slecht is onderzocht”. Dezelfde constatering doet S.L. Kannekens in zijn doctoraal scriptie ‘Waar blijft de veldprediker?’ (Leiden, 2016, blz. 70): “Over de zielzorg bij deze missie [in Indië] is echter nog vrijwel niets geschreven. ……. Verdere studie kan licht werpen op de betrokkenheid van geestelijke verzorgers bij morele kwesties en oorlogsmisdaden in Nederlands-Indië.”

Als iemand die dit leest over documenten beschikt die over dit onderwerp gaan, zou ik daarover graag worden geïnformeerd.

Hetzelfde geldt voor informatie over de eerste naoorlogse minister van Oorlog, Jo Meynen. Zowel Van Reybrouck als Van Liempt (Nederland valt aan, Amsterdam, 2012) noemen zijn naam slechts één of twee keer.

INDRUKKEN VAN JAVA

In 2004 heb ik met twee broers en twee zussen een rondreis over Java en Bali gemaakt. In feite zie je met deze twee eilanden nog maar weinig van het grote eilandenrijk Indonesië, maar de indrukken zijn toch zo overweldigend dat ik graag iets over onze ervaringen wil schrijven. Indonesië is echt de moeite waard om er eens rond te kijken en de mensen zijn erg aardig. Mijn indrukken staan in het pdf-bestand hiernaast. Later, in 2016, 2018 en 2019, ben ik met Christina terug geweest en hebben wij mooie rondreizen gemaakt over verschillende grote eilanden zoals Sulawesi, Sumatra, Java, Bali, Lombok.  Prachtige ervaringen.  

PERU  REISVERSLAG 2009 

In 2009 heb ik met mijn vriend en dorpsgenoot Dik Engelfriet een rondreis van vijf weken gemaakt door Peru. Mijn reisverslag kunt u hiernaast downloaden.  

ARGENTINIË EN CHILI  REISVERSLAG  2012 

In 2012 heb ik met mijn vriend en dorpsgenoot Dik Engelfriet een rondreis van zes weken gemaakt door Argentinië en Chili. Wekelijks zond ik e-mails naar Europa met verhalen over onze  ervaringen en avonturen. Deze zijn gebundeld in het pdf-bestand hiernaast.  

EERSTE WERELDOORLOG

Morele breuklijn met het verleden 

Stefan Hertmans schrijft:

In de moraal van het geweld deed zich een stijlbreuk voor. De generatie Belgische soldaten die in de monsterlijke muil van de Duitse mitrailleurs werd gedreven tijdens het eerste oorlogsjaar, was nog opgegroeid met een hooggestemde negentiende-eeuwse moraal, met trots en eer en naïeve idealen. Hun krijgsmoraal bevatte als voornaamste deugden: moed, zelftucht, liefde voor de dagmars, respect voor natuur en medemens, eerlijkheid, eergevoel, bereidheid tot het vechten van man tegen man. Er werd uit meegenomen boekjes voorgelezen, ook literaire, vaak ging het zelfs om poëzie, hoe ronkend die ook was. Vroomheid, absolute afkeer van seksuele misbruiken, grote matigheid met, tot volledige onthouding van alcohol. Een militair moest een voorbeeld vormen voor de burgers die hij geacht werd te beschermen.

Al deze ouderwetse deugden sneuvelden in de hel van de loopgraven van de Eerste Wereldoorlog. Soldaten werden doelbewust dronken gevoerd voor ze de vuurlinie in werden gedreven (een van de grootste taboes bij patriottische geschiedschrijvers, maar de verhalen van mijn grootvader logen er niet om); er waren steeds meer, en naar mate het einde van de oorlog naderde bij wijze van spreken overal heimelijke ‘tingeltangels’ zoals mijn grootvader ze noemde, waar de soldaten werden aangemoedigd hun gefrustreerde seksuele verlangens op niet altijd even zachtzinnige wijze te stillen – een novum op zich, in deze georganiseerde vorm. De wreedheden en massaslachtingen veranderden de moraal, de levensvisie, de mentaliteit en de zeden van deze generatie definitief. (uit: Stefan Hertmans, Oorlog en Terpentijn)     

Maar ergens was een veer gesprongen, en dat wisten de zwijgend toekijkende soldaten die niet meejuichen: de intimiteit van de Europese sfeer was voorgoed geschonden. Wat naar binnen woei door de infernale gaten die de oorlog in het humanisme had geschoten, was de hitte van een morele leegte, van een braakland dat zich amper nog met nieuwe idealen liet bezaaien, omdat het overduidelijk was geworden hoezeer men zich daardoor had laten misleiden. (uit: Stefan Hertmans, Oorlog en Terpentijn)